Uçakta İnternet Keyfi

Özellikle iş modeli olarak “network taşıyıcı” olmayı seçen havayolu şirketleri, önümüzdeki yıllarda yolcularına uçuş esnasında kesintisiz internet bağlantısını sunmak zorunda kalacaklar.

Önce parayla, sonra tamamen ücretsiz.

Uçak yolcularına internet imkânı sunmak aslında yeni bir şey değil. Bu konuda Boeing tarafından yapılan ve “Connexion by Boeing” adıyla pazarlanan sistem hâlâ aklımızda.

2005 yılıydı. Uydu bağlantısı üzerinden çalışan bu sistem için yolculardan saat başına 30 USD civarında bir ücret talep ediliyordu.

Ancak hem bu ücretin yüksekliği hem o tarihlerde “bağlanırlık” (connectivity) akımının henüz bu denli salgın haline gelmemiş olması, hem de bu sistemin uçaklara kurulumunun yüksek maliyetli olması, Boeing’in sunduğu bu hizmete olan talebin bir hayli düşük seviyelerde kalmasına yol açmıştı.

Bu yüzden de Boeing maalesef 2006 yılının sonunda, tam altı yıldır yatırım yapmakta olduğu “Connexion by Boeing” projesini rafa kaldırmak zorunda kalmıştı.

Gün oldu, devran döndü.

Talep değişti, sistemler değişti, anlayış değişti.

Daha o yıllarda Boeing’in müşteri olan Lufthansa, bu kez Panasonic Avionics ile işbirliği yaparak, tüm filosunu internet bağlantısı ile donatmanın yollarını arıyor. Gerçi dar gövdeli uçaklar için hangi şirket ile çalışacağı henüz kesinleşmediğini de eklemekte fayda var. Tabii Panasonic tarafından sunulan kabin içi eğlence sistemlerine de bir göz atmanız iyi olur.

Uçakta internet deyince, artık kesinlikle bu işin piri diyebileceğimiz firmaya bir dönüp bakmamız gerekiyor; evet, Delta Air Lines’tan bahsediyoruz.

Northwest ile birleşmesinin ardından dünyanın en büyük havayolu şirketi haline gelen Delta’nın filosunda şu anda yaklaşık 750 uçak bulunuyor.

1 Eylül günü Delta’nın blog sayfasında verilen habere göre, filoda bulunan uçaklardan tamı tamına 524.’süne internet bağlantısı kurulumu yapılmış. Böylece Delta’nın ABD iç hat filosunda görev yapan uçakların çok büyük bir çoğunluğu internet bağlantısı ile donatılmış oluyor.

Delta’nın 524.uçağına internet kurulumu yapılırken, bu uçak bu işi yapan firma için ise 1000. iş anlamına geliyordu. Delta’nın internet bağlantısı konusunda çalıştığı firma, Aircell, uçaklarda internet bağlantısı denince ilk akla gelenlerden bir tanesi.

Aircell, sunduğu hizmeti “Gogo Inflight Internet” adı altında markalaştırmış durumda. Gogo’nun Panasonic ve Connexion’dan en önemli farkı, internet bağlantısının sağlanma şekli. Panasonic ve Connexion’da, internet bağlantısı uydu üzerinden sağlanırken, Gogo’da bu iş, yerde kurulmuş olan özel antenler vasıtasıyla hallediliyor.

ABD’nin büyüklüğü, Avrupa’ya nispeten nüfus yoğunluğunun düşük oluşu ve neticede tek bir devlet olması, uçaklarda kullanılacak internet bağlantısı için bir çok yere anten kurulmasına imkân sağlıyor. Ancak Avrupa’da iş tahmin edeceğiniz üzere bunun tam tersi. Yoğun nüfus, farklı bir çok otorite ve sivil toplum kuruluşlarının etkinliği, böylesi internet antenlerinin kurulmasına müsade etmiyor.

Uçakta internetten bu kadar bahsetmişken, sanmayın ki bu bağlantı yolculara bilâbedel sunuluyor. Gogo’nun internet bağlantı ücretlerine buradan ulaşabilirsiniz. Gogo, bir birinden farklı özelliklere sahip 8 bağlantı paketi sunuyor. Tek uçuşluk paket olduğu gibi, bir ay boyunca sınırsız bir biçimde kullanabileceğiniz paketler de bulunuyor. Tek uçuşluk paketlerin kendi içerisinde uçuş süresinin uzunluğuna göre üçe ayrıldığını da ekleyelim.

Sık uçan yöneticiler için uçakta internet bağlantısının ne denli hayat kurtarıcı olabileceği gayet açık. Mesela bir kaç gün içinde İstanbul-Londra arasında gidiş-geliş uçuşu yapan bir işadamını düşünelim. Toplamda sekiz saat sürecek uçuşlar boyunca sadece e-mail mesajlarını kontrol edip gerekli cevapları verebilmek bile büyük rahatlık sağlamaz mıydı?

Şu aşamada yolculara ücretli olarak sunulan internet bağlantısının önümüzdeki yıllarda kademeli olarak ücretsiz hale geleceğine inanıyoruz. Önce, havayolu şirketinin sık uçan yolcu programının en üst segmentinde bulunanlara ücretsiz olarak sunulacak internet bağlantısı, zamanla tüm üyelere bedava hale getirilebilir.

Abdullah Nergiz

Havacılık sektöründe, hem havayolu hem de havalimanı tarafında 20 yıla yakın profesyonel tecrübesi bulunan Dr. Abdullah Nergiz, Türkiye'nin ilk havacılık blogu olan Havayolu 101'in kurucusu ve baş editörüdür. Yüksek Lisans ve Doktora çalışmalarını Türkiye sivil havacılık tarihi üzerine yapmış olan Nergiz, halen profesyonel kariyerinin yanı sıra özel bir üniversitede havacılıkla ilgili ders vermeye devam etmektedir.