Mart ayının bitimiyle, yılın ilk çeyreğini geride bıraktık bile.
Sivil havacılık sektörü mart ayında Orta Doğu’daki savaş sebebiyle zıplayan akaryakıt fiyatları ve düşen veya akış yatağını değiştiren talep arasında kaldı.
Gelin şimdi ilk üç ayda Türkiye’deki havalimanlarının yolcu gelişimi nasıl olmuş; bir bakalım.
İstanbul İGA Havalimanı (IST), 2026’ya dengeli bir biçimde girdi.
IST’te yılın ilk ayı yolcu sayısı yüzde 7,4 atarken, şubatta bu oran Ramazan Ayı’nın yolculuk sayısını azaltan etkisiyle yüzde 3’e kadar düştü.
Martta ise Ramazan’ın etkisi bu kez olumlu yönde seyretti. IST, iç hatlarda yüzde 20,2 ve dış hatlarda yüzde 5,8 oranında büyüdü. Savaşın olumsuz etkisi olmasa muhtemelen dış hatlardaki büyüme de daha yüksek olacaktı.
Neticede IST’teki toplam yolcu sayısı yılın ilk çeyreğinde yüzde 6,3 oranında artış kaydederek, 19 milyonu geçti.
Öte yanda İstanbul Sabiha Gökçen Havalimanı (SAW), yeni yıla çok hızlı bir biçimde girdi.
Hem ocak hem de şubatta, çift haneli büyüme oranlarına imza atıldı. Martta aynı seyir iç hatlarda da sürdü.
Gelgelelim, Orta Doğu’daki savaş, SAW’ın dış hat performansını ciddi bir biçimde etkiledi. Zira IST ve Türk Hava Yolları ikilisinden farklı olarak, SAW’ın ana taşıyıcıları Pegasus ve AJet’in uzun menzilli hatları bulunmadığından, Orta Doğu pazarındaki yolcu kaybı pek telafi edilemedi.
Ek olarak, 29 – 30 Mart günlerinde SAW’da yaşanan uçuş aksaklıklarının da yolcu sayısını olumsuz etkilemesi muhtemel.
Bunun sonucunda, Covid-19 krizinden bu yana, yani son 5 – 6 yıllık süre zarfından ilk kez, SAW’ın dış hat yolcu sayısında düşüş kaydedildi. (-%1,4)
Buna rağmen, SAW’ın mart ayındaki toplam yolcu sayısı yüzde 7,2 oranında arttı.
Bu noktada, TAV’ın işlettiği havalimanlarına da bakmak gerekiyor.
Zira savaş sebebiyle en fazla korkulan şey, özellikle ülkemizin güneyindeki tatil beldelerinde yaşanması muhtemel turist kaybıydı.
Fakat elimizdeki veriler, iç hat pazarının desteğiyle en azından mart ayının fena atlatılmadığını gösteriyor.
Antalya (%11), İzmir (%15) ve Bodrum (%17), mart ayını artışla kapattı. Yine TAV’ın işlettiği Ankara Esenboğa Havalimanı’ndaki yüzde 20’lik artış da göz doldurucu.
Buna ben de Dalaman’ı ekleyeyim. Dalaman’da martta yüzde 9’luk bir artış söz konusu.
Tabii yazımın girişinde de değindiğim üzere, Ramazan Ayı’nın, güneş takvimine göre her yıl 10 gün geri gitmesi de bu değişimlerde etkili.
Ayrıca, yabancı turist talebindeki durumu görmek için bir iki ay daha beklememiz gerekiyor.