Cathay Pacific, Google’ın yapay zekâ destekli yoğunlaşma izi tahmin sistemini Asya ve Pasifik ötesi hatlarındaki daha geniş bir uçuş grubunda denemeye hazırlanıyor.
Hong Kong merkezli havayolu, Google’ın Asya – Pasifik’te bu teknolojiyi deneyen ilk ticarî partneri oldu.
Şirket ayrıca sistemi 16 saatten uzun veya yaklaşık 13 bin kilometreyi aşan ultra uzun menzilli uçuşlarda sınayan ilk havayolu konumunda bulunuyor.
Amaç, yoğunlaşma izi oluşabilecek atmosfer bölgelerini önceden belirleyerek pilotların küçük irtifa değişiklikleriyle bu alanlardan kaçınmasını sağlamak.
2025’in sonlarında başlayan ilk aşamada 100’den fazla uçuş hedeflendi ve bunların 80’den fazlası önerilen kaçınma rotalarını uyguladı.
Google, uydu görüntülerine dayanan kendi analizinde bu uçuşların yoğunlaşma izlerinden kaynaklanan ısınma etkisini yaklaşık yüzde 40 azalttığını tahmin ediyor.
Şirket ayrıca Hong Kong – Singapur hattındaki denemenin, hesaplanan toplam iklim faydasının yarısından fazlasını oluşturduğunu belirtiyor. Fakat bu oran henüz bağımsız biçimde doğrulanmış, filonun tamamına genellenebilecek bir performans verisi değil.
Sistem, yapay zekâ tahminlerini uydu görüntüleri ve hava durumu verileriyle birleştiriyor.
Üretilen bilgiler Cathay’ın uçuş sırasında internet bağlantısı bulunan kokpitlerine, şirketin Elektronik Uçuş Klasörü üzerinden aktarılıyor. Böylece pilotlar, türbülanstan kaçınmak için yapılanlara benzer küçük ve emniyet sınırları içindeki irtifa değişikliklerini değerlendirebiliyor.
Yoğunlaşma izleri, jet motorlarından çıkan sıcak ve nemli gazların yüksek irtifadaki soğuk ve nemli havayla buluşması sonucu oluşan buz kristallerinden meydana geliyor.
Bir bölümü hızla kaybolurken kalıcı olanlar yayılarak ısıyı atmosferde tutabiliyor. IATA’ya göre bu izlerin toplam etkisi ortalamada ısınma yönünde olsa da tek tek izlerin oluşumu ve iklim etkisi konusunda önemli bilimsel belirsizlikler sürüyor.
Denemenin ikinci aşaması Cathay’ın Asya ve Pasifik ötesi ağında büyütülecek.
Lâkin hava sahası yoğunluğu, faydalı yük kısıtları, tahminlerin doğruluğu ve muhtemel yakıt maliyeti, yöntemin günlük operasyonda ne ölçüde ölçeklenebileceğini belirleyecek.
Nitekim Havayolu 101’de daha önce ele aldığımız American Airlines yoğunlaşma izi projesi, yakıt maliyetiyle iklim kazancı arasındaki dengenin önemini göstermişti.
Cathay’ın yeni aşaması, bu yaklaşımın yoğun Asya hava sahasında ve uzun menzilli uçuşlarda gerçekten uygulanabilir olup olmadığını sınayacak.