Fransa, İran’daki Havalimanlarının Yenilenmesi İçin Kredi Verecek

Iran_France_airport_deal_vinci_adp_jan 2016

İranlı ve Fransız yetkililer arasında havalimanlarına ilişkin düzenlenen imza töreni (Ocak 2016)

Fransa Ekonomi ve Maliye Bakanlığı, İran’daki havalimanlarının altyapılarının yenilenmesine yönelik çalışmalarda kullanılmak üzere, 70 milyon Euro tutarında kredi vermeye hazırlanıyor.

İran’da halen hiç bir Fransız veya Avrupalı bankanın bulunmaması sebebiyle, söz konusu kredinin aktarımına ilişkin olarak alternatif yöntemler kullanılacağı belirtiliyor.

Hatırlanacağı üzere, 2016 yılının Ocak ayında, bir Frasız firması olan VINCI Airports, İran’daki Meşhed ve İsfahan havalimanlarının 400 milyon USD civarında bir maliyeti olacağı hesaplanan genişletilme işleri için bir mutabakat zaptına imza atmıştı.

Söz konusu mutabakat zaptı, ülkenin sırasıyla en büyük ikinci ve beşinci havalimanları olan Meşhed ve İsfahan havalimanlarının yenilenip genişletildikten sonra işletilmesini sağlayacak olan imtiyaz sözleşmeleri sürecinin ilk adımı olarak görülmekteydi.

2017 yılının Nisan ayında ise proje hakkındaki resmî anlaşma taraflarca imzalanmıştı.

Fransız hükümetinin projeye finansman desteği sağlama kararı, ABD Temsilciler Meclisi’nde İran’a uçak satışını yasaklayan yöndeki bir tasarının geçtiğimiz günlerdeki kabulünden hemen sonra geldi.

Anca tasarının kanunlaşabilmesi için senato ve Başkan Trump’ın da onayını alması gerekiyor.

2016 yılı içerisinde Airbus ve Boeing ile geniş çaplı anlaşmalar imzalayan Iran Air’in filosuna şu ana kadar üç adet Airbus ve dört adet ATR marka uçak dahil oldu.

Havalimanı projelerinin yanı sıra Fransa, 2018 yılından itibaren İran’da iş yapmakta olan Fransız firmalarını desteklemek amacıyla, devlete ait yatırım bankası BPI üzerinden 500 milyon Euro’ya kadar kredi sağlayacak.

İran’ın Uçak Satın Alma Hikâyesi

Airbus-Infographic-Iran-order-Jan16

İran tarafından verilen Airbus siparişi (Ocak 2016)

Kısaca hatırlamak gerekirse; İran ilk olarak 2015 yılı içerisinde Rus Sukhoi firması ile Superjet 100 tipi uçak için anlaşmaya varmıştı.

2016 yılının başında ise İran, 118 adetlik büyük bir Airbus siparişi vermişti.

Bu sipariş dahilindeki ilk sekiz adetlik teslimatın A320 ve A330 tipi uçaklardan oluşması ve 2016 yılının sonuna kadar gerçekleşmesi bekleniyordu.

Bunu, 40 adetlik ATR siparişi izlemişti. ATR firması, bir Fransa – İtalya ortak girişimi.

Akabinde, uçakların teknik bakım ihtiyacına yönelik olarak İran ile Lufthansa Technikarasında bir anlaşma imzalanmıştı.

Air France, yıllar sonra Tahran uçuşlarını yeniden başlatırken, British Airways de Eylül ayının başında İran pazarına geri dönüş yapmıştı.

Tüm bunlar olurken İran Sivil Havacılık Kurumu, Kanadalı muhattapları nezdinde resmî başvuruda bulunarak, bu iki ülke arasındaki sivil uçuşların başlaması için talebini iletmişti.

Haziran ayında, Boeing ile İran anlaşmaya varmış ve İran, Boeing’ten, 4 adet Boeing 747-8, 15 adet Boeing 777-9, 15 adet Boeing 777-300ER, 6 adet Boeing 737NG ve 40 adet Boeing 737 MAX alımı yapmaya karar vermişti.

Buna ilave olarak kiralama yöntemiyle 29 adet Boeing 737NG alınacak ve böylece satın alınacak uçak sayısı 109 adet olacak.

Boeing siparişini takip eden günlerde ise İran, Japon Mitsubishi Heavy Industries firması ile 20 adet bölgesel jet alımı için anlaşmaya varmıştı. Satın alınacak bu uçakların, Aseman Airlines tarafından İran iç hatlarında kullanılması planlanıyordu.

En son aşamada ise, İran pazarına hızlı bir giriş yapmayı hedefleyen Brezilyalı üretici Embraer, yolcu uçaklarını İranlı havayolu şirketlerine tanıtmak amacıyla ülkeyi ziyaret etmişti.

Abdullah Nergiz

Ticarî havayolu sektöründe, hem havayolu hem de havalimanı tarafında 20 yıla yakın profesyonel tecrübesi bulunan Dr. Abdullah Nergiz, Türkiye'nin ilk havacılık blogu olan Havayolu 101'in kurucusu ve baş editörüdür. Yüksek Lisans ve Doktora çalışmalarını Türkiye sivil havacılık tarihi üzerine yapmış olan Nergiz, halen profesyonel kariyerinin yanı sıra özel bir üniversitede havacılıkla ilgili ders vermeye devam etmektedir.