Amerikan Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), dünyamızın uydusu aya yıllar sonra bir yolculuk düzenledi.
Artemis II, insanlığın ay çevresine mürettebatlı dönüşünü yarım yüzyılı aşkın bir aranın ardından yeniden mümkün kılan görev olarak tarihe geçti.
NASA’nın Artemis programındaki ilk mürettebatlı uçuşun fırlatması, 1 Nisan 2026’da Florida’daki Kennedy Uzay Merkezi’nden gerçekleştirildi.
Görev, ekibin 10 Nisan’da Pasifik Okyanusu’na inişiyle tamamlandı.
Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch ve Kanadalı astronot Jeremy Hansen’dan oluşan ekip, toplam 9 gün 1 saat 32 dakikalık uçuşta ay çevresinden dönerek hem Orion kapsülünü hem de SLS roketini gerçek görev şartlarında sınadı.
Bu yolculuğun öncesi de en az uçuşun kendisi kadar önemliydi.
Artemis II, 2022’de gerçekleştirilen insansız Artemis I görevinde doğrulanan sistemlerin ardından geldi.
Mürettebat Nisan 2023’te açıklandı ve Haziran 2023’ten itibaren yoğun eğitim sürecine alındı. Astronotlar; ay fotoğrafçılığı, T-38 jet uçuşları, tıbbî acil durumlar, Orion sistem simülasyonları ve denize iniş – kurtarma senaryoları üzerinde çalıştı.
Görev donanımı da son aylarda hız kazandı ve 322 feet yüksekliğindeki SLS-Orion, 20 Mart 2026’da 39B rampasına çıkarıldı.
Görev profili, klasik bir “gidip dönme” uçuşundan daha karmaşık bir yapı taşıyordu.
Fırlatmadan sonra Orion önce dünya çevresinde iki tur attı. Ardından mürettebat, üst kademeyi hedef olarak kullanıp manuel yakın uçuş manevraları yaptı. Bu safhada yaşam destek, haberleşme ve derin uzay seyrüsefer sistemleri de kontrol edildi.
İkinci gün gerçekleştirilen translunar injection ateşlemesiyle Orion, ayın uzak yüzü etrafından geçecek serbest dönüş yörüngesine sokuldu.
ESA üretimi Avrupa Servis Modülü’nün 33 motorlu tahrik sistemi burada kritik rol oynadı. Hatta bu sistem o kadar hassas çalıştı ki aya gidişte planlanan üç yörünge düzeltmesinden ikisi iptal edildi.
Görev sırasında Orion, ay yüzeyine en yakın noktada yaklaşık 4.067 mil yaklaşırken dünyadan en uzak noktasında 252.756 mile ulaşıp Apollo 13 rekorunu da geride bıraktı.
Ay yakın geçişi, teknik olduğu kadar görsel açıdan da son derece zengindi.
Mürettebat ayın uzak yüzünde yaklaşık yedi saatlik gözlem yaptı, binlerce fotoğraf çekti ve dünyadan görülemeyen açılardan yüzey oluşumlarını kayıt altına aldı.
NASA’nın yayımladığı ilk görseller arasında earthset, earthrise ve yaklaşık 54 dakikalık tam Güneş tutulması görüntüleri bulunuyor. Ekip ayrıca karanlık ay yüzeyinde altı meteoroid çarpma parlaması gözlemledi.
Görev sonrası Orion, 10 Nisan’da San Diego açıklarında denize indi.
Astronotlar helikopterlerle USS John P. Murtha gemisine taşındı, ilk sağlık kontrollerinden geçti ve 11 Nisan’da Houston’a dönerek yeniden uyum, performans değerlendirmesi ve bilimsel brifing sürecine başladı.
Artemis II’nin asıl önemi, aya iniş yapmamış olmasına rağmen bundan sonra gelecek görevlerin önünü açmasında yatıyor.
NASA, 2026’da güncellediği mimariye göre Artemis III’ü 2027’de alçak dünya yörüngesinde ticari iniş araçlarıyla kenetlenme ve sistem testi yapacak bir gösterim uçuşu olarak konumluyor.
Ay yüzeyine dönüş hedefiyse Artemis IV ile 2028’e kayıyor.