İki Havalimanından Yapılan Operasyonun THY Kargo’ya Maliyeti Büyük Oldu

İstanbul İGA Havalimanı’nın resmî açılış töreni, 29 Ekim 2018 tarihinde yapılmıştı.

Ancak havalimanının bir çok bölümünde inşaatların devam ediyor olması sebebiyle, bu açılış sembolik düzeyde kalmıştı.

Buradan sadece Türk Hava Yolları (THY), çok az sayıda sefer icra etmeye başlamış; operasyon İstanbul Atatürk Havalimanı’ndan devam etmişti.

İki havalimanı arasındaki gerçek taşınma ise bundan altı ay kadar sonra, 6-7 Nisan 2019 tarihlerinde başarıyla tamamlanmıştı.

Kargo Operasyonu, Atatürk Havalimanı’nda Devam Etti

Gelgelelim, o tarih itibarıyla da İGA Havalimanı’ndaki bir çok tesis henüz tamamlanmadığından, Atatürk Havalimanı çalışmaya devam etti.

Tamamlanamayan tesislerin başında, THY Kargo’nun ana operasyon binası geliyordu.

Bu yüzden, THY’nin kargo uçağı filosunun uçuşları Atatürk Havalimanı’ndan süregitti.

Bilindiği üzere hava kargo taşıması, hem yolcu uçakları (belly cargo), hem de tamamen bu işe özel olarak tasarlanan kargo uçaklarıyla (freighter) gerçekleştiriliyor.

THY – Airbus A330F

Kimi hatlarda yolcu bileti satışlarından elde edilen gelirler yetersiz kalsa bile, kargo gelirleri sayesinde söz konusu hat kâr edebiliyor.

Dolayısıyla, THY gibi stratejisini hem yolcu hem de kargoda transfer yani aktarmalı trafik üzerine kurmuş olan bir havayolu şirketi için, uçaklar arasındaki yolcu ve kargo aktarımı hayatî öneme sahip bulunuyor.

Toplam kargonun %25-30 civarındaki bölümü kargo uçaklarıyla, geri kalan %70-75 oranındaki bölüm ise yolcu uçaklarıyla taşınıyor.

Transfer Kargo Nasıl Taşındı?

Tabii iş böyle olunca, yolcu ve kargo uçakları arasında aktarma yapması gereken kargonun, iki havalimanı arasında nasıl taşınacağı çok ciddi bir problem haline dönüştü.

İstanbul Atatürk Havalimanı ile İGA Havalimanı arasındaki mesafe

Daha iyi anlaşılması amacıyla bir örnek verelim:

Hong Kong çıkışlı olan ve Avrupa’nın nispeten küçük kentlerine gidecek bir kargoyu ele alalım.

Söz konusu kargo, Hong Kong’tan THY’ye ait bir kargo uçağı ile İstanbul’a gelmesi halinde, ilk olarak Atatürk Havalimanı’na varıyor.

Burada kamyonlara aktarılan yük, İGA Havalimanı’na taşınıyor. Yeni havalimanında, varış noktalarına göre ayrılan olan gönderiler, ilgili yolcu uçaklarına yükleniyor.

THY Kargo’ya İlave Maliyet

İGA ve Atatürk havalimanları arasındaki transfer işlemini gerçekleştiren Ortadoğu Lojistik firması tarafından geçtiğimiz günlerde yapılan bir açıklama, bu operasyonunun her açıdan ne denli maliyetli olduğunu net bir biçimde ortaya koydu.

Açıklamada, “Ön hazırlık çalışmaları 6 ay süren ve Nisan 2019 itibarıyla çalışmalarını 7 gün 24 saat aralıksız sürdüren Ortadoğu Lojistik, bu süre zarfında toplam 30 bin sefer gerçekleştirdi. Dünya havacılık ve lojistik sektörüne yön verecek boyutta gerçekleştirilen ve bugüne kadar 500 bin ton yükün taşındığı operasyonda, dünya çevresinde 41 tura eş değer olan 1 milyon 650 bin km yol kat edildi.” denildi.

Bir başka deyişle, geride kalan 16 ay boyunca iki havalimanı arasında her gün ortalama 62 kamyon seferi icra edildi.

Covid-19 salgını sebebiyle Nisan ayından bu yana yolcu uçağı uçuşlarının neredeyse durma noktasına gelmesi sebebiyle kargo transferi ihtiyacının azaldığını varsayarsak, normal dönemdeki günlük kamyon seferinin daha fazla olduğu sonucuna varabiliriz.

Harcanan zaman, muhtemel rötarlar, kargonun taşıma sırasında hasarlanması riski, akaryakıt sarfiyatı, çevreye yayılan emisyon, lojistik firmasına ödenen para…

THY’nin yeni havalimanındaki ana kargo operasyon binasının ne zaman tamamlanacağı ve kargo uçaklarının buraya konuşlandırılacağı henüz tam olarak bilinmiyor.

Abdullah Nergiz

Havacılık sektöründe, hem havayolu hem de havalimanı tarafında 20 yıla yakın profesyonel tecrübesi bulunan Dr. Abdullah Nergiz, Türkiye'nin ilk havacılık blogu olan Havayolu 101'in kurucusu ve baş editörüdür. Yüksek Lisans ve Doktora çalışmalarını Türkiye sivil havacılık tarihi üzerine yapmış olan Nergiz, halen profesyonel kariyerinin yanı sıra özel bir üniversitede havacılıkla ilgili ders vermeye devam etmektedir.