AnadoluJet’e Yeni Formül

Bu yazı, Kokpit.aeronun özel izni ile yeniden yayımlanmıştır.

Türk Hava Yolları’nın içinden doğan AnadoluJet, aradan geçen yıllarda bir türlü istenilen çıkışı yakalayamadı.

Personeli THY’den ama işletme mantığı düşük maliyetli olan şirket ara formülle bugüne kadar geldi.

Ama AnadoluJet bir türlü ‘prematüre’den öteye gidemedi.

Şimdi THY’nin kurmayları AnadoluJet’i yeniden uçuracak projeler üzerinde çalışıyor. Dünyadaki modeller inceleniyor.

AnadoluJet uzun menzilli uçakları olacak mı? Farklı ülkelerdeki pazarlara nasıl girilebilir?

Rekabeti artırmak için neler yapılabilir? Bölgesel bir uçak filosu oluşturulabilir mi?

Bunun gibi yüzlerce soru masada. Önümüzdeki aylarda yapı şekillenmeye başlayacak. Şirketin renklerine kadar baştan aşağıya yenilenme başlanacak.

Hedef, AnadoluJet’i THY gibi değerli bir marka yapabilmek.

Anadolujet_wing_Esenboga_ESB_Airport_Nov 2014

Yeni Bir Model Lazım

Bu hafta Çeşme’de yapılması planlanan ihale çalışmaları süren Alaçatı Havalimanı ile ilgili ciddi bir tartışma gündemdeydi.

Bir taraf “Bu havalimanı Çeşme’yi uçurur” derken diğer taraf “80 km ötede İzmir Adnan Menderes Havalimanı var. Neden böyle bir yatırım yapılıyor?” sorusunu ortaya attı.

Nisan’da ihale nasıl yapılacak, tekliflerden ne çıkacak, kim kazanacak merakla bekliyorum.

Türkiye, 1990’ların ikinci yarısında oluşturduğu havalimanları için Yap-İşlet-Devret (YİD) modeli, tüm dünyaya örnek oldu. Devletin cebinden para çıkmadan hızlı bir şekilde terminaller yenilendi. İşletmesi çok daha yüksek standartlarda yapılabildi.

Ama bu başarı yolcu sayısı yüksek, para kazanan havalimanları için geçerli oldu. Örneğin Çukurova Havalimanı’nda ihaleyi kazanan Koçoğlu bir türlü kredi bulamadı. Çalışmalar durdu. Devlet inşaatı tekrar başlatmak zorunda kaldı.

Afyon-Kütahya’ya hizmet verecek Zafer Havalimanı beklediği yolcu sayısını bir türlü yakalayamadı. Devlet her yıl bu yatırım karşılığında ciddi bir para ödüyor. İhaleye çıkılırken operasyonu yapacak şirket kredi bulabilsin diye devlet yolcu garantisi veriyor.

Devlet Hava Meydanları İşletmesi’nin (DHMİ) Alaçatı gibi diğer meydanlar, terminal yenilemeleri için farklı bir formül bulması gerekiyor.

Belki yerel idarelerin içinde olacağı, devletin gücünü alacak ama özel zihniyetle işletmenin gerçekleşebileceği bir model…

Tolga Özbek

Tolga Özbek, 1997'den bu yana Kokpit Havacılık Programı ve Kokpit.aero sitesinin genel koordinatörlüğünü yapıyor. Aynı zamanda amatör pilot olan Tolga Özbek, Flight International ve Airline World Dergileri'nin de Türkiye haberlerini hazırlıyor.